2011’de kemancı Tuncay Yılmaz’ın girişimi, piyanist Emre Elivar ve çellist Gustav Rivinius’un
katılımıyla kurulan Arkas Trio, Türkiye’nin ilk sponsorlu üçlüsü. Üyeleri farklı ülkelerde,
şehirlerde yaşıyor, yılda ortalama 10 civarında konser veriyor. Geçen yıl topluluğun kendi özgün
sesini bulduğunu hisseden topluluk kayda girdi, çift CD’den oluşan ilk albümünü hazırladı.
“Romantik Üçlüler” albümünde Turina, Saint Seans, Piazzolla, Mendelssohn ve Brahms’ın
eserleri yer alıyor.
TUNCAY YILMAZ
CD’den sonraki hayalimiz bizim için yazılmış üçlü konçertoyu
dünyanın önde gelen orkestralardan biriyle seslendirmek
Çocukluk yıllarımdan bu yana değerli piyanistlerle keman – piyano ikilisi olarak pek çok konser
verdim. Resitallerime devam ediyorum. Ancak trio, daha solistlik bir çalışma ve müzik yapma
şekli. Oda müziği daha fazla diyalog gerektirir. Bunun için keman ve viyolonselin yanında
orkestral enstrüman piyanoyu düşündük. Üçlüler için bestelenmiş klasikten moderne olağanüstü
bir repertuar var. Birbirinden ayrı üç enstrüman solistinin bir araya gelerek bu eserleri keşfe çıkması ve bunu yaparken tekil değil de çoğul olmayı düşünmeyi öğrenmesi müthiş bir serüven
ve tecrübe.
Elbette beğendiğimiz triolar var. Özellikle Beaux Art’ın süreklilik geleneğinden ilham alıyoruz.
Ancak örnek alma noktasında, bizim kendi yolculuğumuzda baştan beri sadece kendimize
odaklanıyoruz.
Konser kemancısı olarak, en az kendim kadar yetkin virtüöz arkadaşlarımla yola çıkmanın ve
beraber müzik yapmanın mutluluğunu size anlatamam çünkü müzikte bir aile olarak ve
birbirinizden devamlı öğrenerek kendi kendinizi aşıyorsunuz.
Müzik tarihinde piyanolu üçlüler için yazılmış eserleri üç solo enstrüman için bestelenmiş büyük
senfonilere benzetirim. Bu eserler çalışılarak ve sahnede çalınarak zamanla olgunlaşıyor,
derinleşiyor ve kendi ses renklerini, nüanslarını, yorumlarını buluyor.
Mesela yedinci konser sezonumuzda kaydettiğimiz evrensel klasik repertuardan Mendelssohn ve
Brahms triolarını ilk konserimizden bu yana seslendiriyoruz. Şu andaki yorumumuza bunca yıl
sonra varabildik.
Sekiz yıllık Arkas Trio deneyimi bana her şeyden önce “müzikte bir aile” olma fırsatını sundu.
Bunu başarabildiğimizi sanıyorum. 1987’de CSO eşliğinde verdiğim konseri başlangıç kabul
edersek 41 yıldır sahnedeyim. 22 yıllık Devlet Solisti’yim. İlk yıllarda sahnede hep kendimi
dinlerdim. Zamanla beraber çaldığınız enstrümanları duymayı öğreniyor, onların partilerini
tanıyor ve hatta ezberliyorsunuz. Daha çok sesli ve zengin düşünmeyi, çevrenizdekileri
hissetmeyi öğreniyorsunuz. Olgunlaşıyorsunuz.
Son yedi yılda birçok sosyal sorumluluk projesi gerçekleştirdik. Özellikle yaşamı ve geleceği
temsil eden çocuklar, gençler ve çevrecilik konuları hassas noktalarımızdan. Kendi isimlerimizin
dışında onur duyarak çatısı altında toplandığımız markamız “Arkas Trio” olarak, dünya çapında
olmak ve daima evrensel işlere özgün imzamızı atabilmek hayalimiz. Bugüne dek bestelenmiş
pek az üçlü konçerto var. Arkas Trio için bestelenen bir konçertonun dünya prömierini ve ilk
kaydını en önemli orkestralardan biriyle gerçekleştirebilmek CD’den sonraki ilk hayalimiz.
GUSTAV RIVINIUS
Hiçbir şey birlikte müzik yapmaktan güzel olamaz
Piyanolu trio harika bir oda müziği grubudur. Çünkü birbirinden çok farklı piyano, keman, çello
gibi üç enstrüman çok özel bir yolla bir araya gelir, bir yandan virtüözite sergilerken diğer
yandan ortak ses içinde eriyebilir.
Tüm ünlü besteciler üçlü için yazmıştır, öyle yüce eserler vardır ki tüm çellistler için bu eserleri
seslendirmek başlı başına bir sevinçtir.
Her birimizin özgün bir stili var. Bununla birlikte Arkas Trio’nun çok özgün bir tınıya sahip
olduğunu söyleyebiliriz. Uzun yıllardır ağırlıklı olarak Türkiye’de pek çok konser verdik. Çünkü
bu güzelim repertuvarı Türk dinleyicisine ulaştırmak istiyoruz. Türkiye’de oda müziğinin daha
çok duyulmasını istiyoruz. Şu ana kadar verdiğimiz konserlerden, birlikte çalışmaktan çok
mutluyum. Repertuvarımızı genişleterek konserleri sürdüreceğiz. Umarım sağlığımız iyi olur,
birlikte çalışmayı, birlikte müzik üretmekten ortak keyif almayı sürdürürüz. Bence hiçbir şey
bundan daha önemli olamaz.
EMRE ELİVAR
Müzik yapmaktan yeniden keyif almamı sağladı
Trio oluşturmak Tuncay Yılmaz’ın fikriydi. İzmirli bir müzikçi olması vesilesiyle Lucien
Arkas’a bu fikrini açması, desteğini alması ilk adımdı.
Tuncay’ı ilk kez Ankara Devlet Konservatuvarı’ndaki öğrencilik yıllarımda hocam Kamuran
Gündemir’in odasındaki Fazıl Say ile konser afişlerinden hatırlıyorum. Yıllar sonra, 1990’ların
sonunda Vedat Kosal için İstanbul’da düzenlenen konserde ilk kez birlikte sahneye çıktık.
Zamanla dostluğumuz ilerledi, birlikte konserler verdik. Almanya’ya geldiğinde bana uğrardı.
Trio fikrini gündeme getirdiği günlerde ben de oda müziği yapmayı arzu ediyordum. Çünkü
piyanistliğin yalnızlığından pek memnun değilim. Yıllar boyunca piyano çalışırken bile yalnızlık
hissinden kurtulmak amacıyla TV’yi açtım, odamda başka bir ses olsun istedim. Birlikte müzik
yapmaktan zevk alan dostlarla çalışacağım için Arkas Trio’ya mutlulukla katıldım.
Küçük oda müziği topluluklarının uzun ömürlü olabilmesi için öncelikle kişisel ilişkilerde akort
tutturmak gerekir. Biz Gustav’la daha önce tanışmasak bile Tuncay’ın ikimizi yıllar öncesinden
tanıması bir avantajdı. Gustav’la dostlukları Saarbrucken’e uzanıyor. Tuncay’ın mezun olduğu
konservatuvarda şimdi Gustav ders veriyor. 2000’li yılların ortasında Brahms’ın ikili
konçertosunu çalmışlar. Birkaç yıl sonra bir başka solisti aralarına alıp Beethoven’in üçlü
konçertosunu Avrupa’daki festivallerde seslendirmişler. Gustav’ın önemli bir özelliği
çocukluğundan itibaren oda müziğine aşinalığı. Kardeşleri viyolacı, piyanist, kemancı; evde
müzik yaparak geçmiş çocukluğu.
Özgün sese sahip trio olmak yolundaki ilk önemli sınavımız Brahms’ın üçlüsüydü. Notaları
gözden geçirirken, eseri dinlerken çok kolay gelmekle birlikte solistlere ağır görevler yükleyen
bu eseri ilk konserlerden itibaren seslendirdik. Gönlümüzce yoruma ulaşmamız zaman aldı.
İkinci sınavımız Beethoven’in üçlüsüydü. Müzik tarihinde çelloya üçlüler içinde solistlik payesi
veren ilk bestecidir Beethoven. İcracılara çellonun triodaki konumunu düşünme açısından fırsat
sunar. Bu eser birbirimize kenetlenmemizi sağladı. Korsakov ile Rus romantizmine yöneldik.
Eserde uzunluğun getirdiği sorunlarla başa çıkmayı öğrendik. Fakat sesimizi bulma sürecindeki
en büyük sınavımız Schubert’in üçlüsü ve beşlisiydi. Schubert’in eserleri hassas dengelere
sahiptir, 45 dakikayı bulan piyanolu üçlüsü dramatik yapısına özen gösterilmediğinde kolayca dinleyici açısından sıkıcı hale gelebilir. Beşinci yılımızda Gustav bize Schubert’i repertuvarımıza
almayı önerdiğinde Tuncay haklı olarak biraz daha beklemekten yana oyunu kullanmıştı.
Nihayet bu kış repertuvarımıza aldık, Almanya’da buluşup ilk provalarımızı yaptık. Üçlüyü
nisanda İstanbul’da Süreyya Operası’nda, beşliyi mayısta İzmir’de Santa Maria Kilisesi’nde
Atilla Aldemir, Seydi Burak Marlalı ile seslendirdik. Özellikle Schubert’in üçlüsünde
ulaştığımız yorum bize gelecek açısından güven, enerji verdi.
Arkas Trio deneyimi piyanistliğime önemli katkılarda bulundu. Bunu birkaç ay önce verdiğim
resital sırasında, sahnede fark ettim. Diyaloğu eksen alan oda müziği repertuvarı bana eseri
içselleştirme, aynı zamanda icraya dışarıdan bakabilme pratiği kazandırmış. Sahneye çıkmayı
stress kaynağı olarak algılamak yerine keyif vesilesine dönüştürmüş. Bunun ötesinde Gustav gibi
iyi bir dost kazanmaktan mutluyum. Yabancı kültürlere açık ve meraklı kişiliği, zekası, hayatın
içine girmekten çekinmemesi, etkileşime açık olması birlikte müzik yapmak kadar günlük hayatı
paylaşmayı da keyif haline getiriyor.
Bugüne kadar repertuvarımızı en bilinen eserlerin yanı sıra az bilinen eserlerle oluşturduk.
“Romantik Triolar”da da bu ölçütü gözettik. Albümde Turina, Saint Saens, Piazzolla,
Mendelssohn, Brahms’ın eserleri yer alıyor. Şimdi Çaykovski, Korsakov, Rahmaninov,
Arensky’nin eserlerini seslendirmeyi hayal ediyorum.
(Serhan Yedig / 19 Temmuz 2018 / Hürriyet)
